«Παίζω ἐν οὐ παικτοῖς»

 

 

 

 

Σημαίνει: αντιμετωπίζω σαν παιχνίδι πράγματα που δεν θα έπρεπε, γιατί είναι πολύ σοβαρά, πολύ κρίσιμα.

 

Το κατάλαβα πολύ καλά αυτό χθες βράδυ.

 

Υπάρχουν πράγματα που δεν πρέπει να τα αγγίζουμε. Πολύ περισσότερο, δεν πρέπει να παίζουμε με αυτά. Υπάρχουν πράγματα κρυμμένα στα βάθη της ψυχής μας και αυτό που θέλουν είναι να τα αφήσουμε ήσυχα να κάθονται εκεί, να μην τα πειράζουμε, να μην τα γαργαλάμε, να μην τα τσιγκλάμε. Δεν ζητάνε τίποτα από μας. Απλά θέλουν να κάθονται εκεί, μισοκοιμισμένα, ήσυχα, σαν να μην υπάρχουν.

 

Εμείς σαν ανόητα παιδάκια πάμε και τα βρίσκουμε και τα ταρακουνάμε, τα τραντάζουμε, τα υποχρεώνουμε να ξυπνήσουν.

 

Κάνουν υπομονή αυτά με τα άγαρμπα παιχνίδια μας, αλλά πια είναι ξύπνια και αυτό είναι λιγάκι επικίνδυνο. Δεν το καταλαβαίνουμε, γιατί μας αρέσει αυτό το παιχνίδι, είναι αλλιώτικο από τα άλλα, τα συνηθισμένα, και μας εξιτάρει και λοιπόν παίζουμε μαζί τους, ενώ αυτά μας κοιτάζουν με ανεξιχνίαστο βλέμμα και με πολλή υπομονή είναι αλήθεια.

 

Αλλά κάποια στιγμή την χάνουν την υπομονή τους. Είναι τότε που το έχουμε παρακάνει με τα παιχνίδια μας μαζί τους και αγριεύει το βλέμμα τους και μας εξαπολύουν κάτι σκοτεινά πράγματα, κάτι πολύ σκοτεινά πράγματα που μας ρίχνουν αμέσως κάτω εξουθενωμένους, μας αδειάζουν κυριολεκτικά, δεν έχουμε τίποτα μέσα μας.

 

Είναι μια φρίκη αυτό, είναι μια κόλαση αυτό που μας αντιγυρίζουν. Στεκόμαστε χαμένοι στο πουθενά, αδύναμοι για οτιδήποτε. Θέλουμε να πεθάνουμε, ναι, θέλουμε να πεθάνουμε και σκεφτόμαστε διάφορους τρόπους και μας έχει καταπλακώσει μια βαριά μαυρίλα και δεν ξέρουμε πού να σταθούμε και πώς να αντιδράσουμε.

 

Είναι σαν να βρισκόμαστε σε μια παράξενη κόλαση. Θέλουμε να βγούμε από κει, αλλά δεν υπάρχει δρόμος. Καθηλωμένοι στην καρέκλα και να πονά η ψυχή μας όσο ποτέ άλλοτε δεν είχε πονέσει τόσο και να νιώθουμε παραλυμένοι και να μη βλέπουμε άλλη λύση από τον θάνατο.

 

Και τότε εκείνα τα πράγματα που πειράξαμε με τόση αφέλεια και τόση αμυαλιά στέλνουν στον νου μας τη μοιραία φράση: «Έπαιξες ἐν οὐ παικτοῖς».

 

Και παρ’ όλα αυτά εγώ σήμερα, αφού την έβγαλα χθες βράδυ ζωντανή, συνεχίζω να παίζω ἐν οὐ παικτοῖς.

 

Για ό,τι κι αν πάθω, μόνο εγώ θα φταίω, κανείς άλλος.

Πάγος

 

Ένα λεπτό στρώμα πάγου

έχει σκεπάσει το σώμα μου,

έχει εισχωρήσει

και μέσα στο κεφάλι μου,

έχει κυκλώσει

και την καρδιά μου.

 

Τινάζομαι

κι ακούω κρακ, κρακ,

σπάει ο πάγος

κι από  κάτω

νιώθω γερή τη σάρκα μου.

 

Σε λίγο πάλι ο πάγος

απλώνεται στο σώμα μου.

Παγώνω ολόκληρη.

Ύστερα πάλι κρακ, κρακ,

συνέρχομαι.

 

Πόσο καιρό ακόμα;

 

Κάποτε

θα με τυλίξει

ένας πάγος χοντρός,

πάγος σκληρός,

 

θα σας κοιτάζω

και θα χαμογελώ

και δεν θα νιώθω τίποτα.

 

Βουδαπέστη, Ουγγαρία (Ταξιδεύοντας στο εξωτερικό)

 

 

Τσερνόμπιλ, 26 Απριλίου 1986.

 

Λίγες μέρες μετά το τρομαχτικό πυρηνικό δυστύχημα που συνέβη πολύ κοντά στην γείτονα Ουγγαρία, εμείς είχαμε ήδη βγάλει τα εισιτήρια για την Βουδαπέστη και ξεκινούσαμε κατά κει.

 

Με τρόμο ψυχής.

 

Θα μπορούσαμε βέβαια να ακυρώσουμε το ταξίδι. Δεν το κάναμε. Λυπηθήκαμε τα λεφτά που θα χάναμε.

 

Με τρόμο ψυχής λοιπόν ξεκινήσαμε και έχοντας υπόψη να μην τρώμε λαχανικά, να πίνουμε μόνο εμφιαλωμένο νερό και να τηρούμε ευλαβικά όλες τις συμβουλές που μας είχαν δώσει τα ΜΜΕ της Ελλάδας, πριν φύγουμε για τον τόπο του μαρτυρίου. Δηλαδή μόνο εγώ τις τηρούσα. Οι άλλοι στο γκρουπ έτρωγαν κι έπιναν ό,τι έβρισκαν όντας τελείως αναίσθητοι.

 

Μόνο εγώ ήμουν τρομοκρατημένη. Τα ΜΜΕ της Ουγγαρίας  ψύχραιμα και αδιάφορα – εμ, βέβαια, κομμουνιστική χώρα η Ουγγαρία, σιγά μην ασχολούνταν με το θέμα. Τίποτα απολύτως δεν μας έλεγαν. Δεν είχα ιδέα τι συνέβαινε στο Τσερνόμπιλ και πόσο και σε ποιες περιοχές είχε εξαπλωθεί το ραδιενεργό νέφος.

 

Μέναμε και σε ένα ξενοδοχείο που ήταν φαίνεται κοντά σε κάποιο νοσοκομείο και κάθε τόσο άκουγα τις σειρήνες των ασθενοφόρων που περνούσαν από κάπου εκεί και έχανα το μυαλό μου. Εδώ πεθαίνουν σαν τις μύγες οι άνθρωποι και κανείς δεν μας λέει τίποτα, σκεφτόμουν έντρομη.

 

Μαύρες μέρες πέρασα στην ωραία Βουδαπέστη που τη διασχίζει ο διάσημος Δούναβης. Αλλά μόνο εγώ. Κανείς άλλος. Οι υπόλοιποι περνούσαν μια χαρά.

 

Ναι, αλλά, αν δεν υπήρχε ραδιενέργεια στην ατμόσφαιρα, γιατί τότε τα ασθενικά και αρρωστιάρικα μαλλιά μου φούντωσαν ξαφνικά και χόντρυναν οι τρίχες τους και επιτέλους είχα αποχτήσει μια εξαιρετική κόμη που δεν είχα ποτέ στη ζωή μου;

 

Κάναμε και ένα τηλεφώνημα στην Αθήνα, στους γονείς μου, και η μητέρα μου μάς φώναζε απελπισμένη: Πού είστε; Ελάτε αμέσως πίσω, τι κάνετε εκεί πέρα, πίσω, ελάτε πίσω αμέσως!

 

Στα Τάρταρα το ηθικό μου.

 

Ούτε Πάσχα στην ορθόδοξη εκκλησία ευχαριστήθηκα ούτε το ταξιδάκι στον Δούναβη ούτε τα περίχωρα και τα αξιοθέατα της πόλης και άλλων γειτονικών πόλεων.

 

Και τέλος πάντων ήρθε η ώρα της επιστροφής.

 

Κάναμε μια στάση κάπου σε μια εξοχή της Γιουγκοσλαβίας, πήγα, κάθισα κάτω από ένα δέντρο και άναψα βαρύθυμη ένα τσιγάρο.

 

Και τι βλέπω; Να πέφτουν από ψηλά στο έδαφος κάτι μικρά λευκά, διάφανα πραγματάκια, να πέφτουν αργά και να κατακάθονται στο χώμα, να πέφτουν συνέχεια.

 

Ήρθε το τέλος του Κόσμου, σκέφτηκα καταπτοημένη και το είχα πάρει πλέον απόφαση ότι ως εδώ ήταν, η ανθρωπότητα κατέρρεε, η ραδιενέργεια είχε εξαπλωθεί σε όλο τον πλανήτη.

 

Το μόνο που δεν σκέφτηκα ήταν ότι αυτά τα περίεργα πραγματάκια που έπεφταν από τον ουρανό ήταν τα ανθάκια του δέντρου που είχα καθίσει από κάτω.

 

Επέστρεψα στην πατρίδα και έμαθα λεπτομέρειες, ο κόσμος ήταν ανάστατος και όλοι πολύ ανήσυχοι.

 

Τέλος πάντων με τον καιρό ξεχάστηκε το Τσερνόμπιλ. Σήμερα εκεί θάλλει η φύση και ζουν πολλά ζώα που προσαρμόστηκαν στο νέο περιβάλλον και είναι ευτυχή και ελεύθερα, μακριά από τον άνθρωπο.

 

Φτηνά τη βγάλαμε.

 

Μόνο που τα μαλλιά μου χωρίς την ραδιενέργεια ξανάγιναν ασθενικά και αρρωστιάρικα.

 

------

Και με την ευκαιρία: η περιοχή λέγεται Τσερνόμπιλ, ούτε Τσέρνομπιλ ούτε Τσερνομπίλ.

Έφτιαξα μια μικρή ιστορία

 

Έφτιαξα μια μικρή ιστορία,

έβαλα και σένα μέσα.

Τη διάβασα δυο τρεις φορές

κι έκαψα το χαρτί μετά.

 

Περιπλανιέται τώρα η ιστορία μου

άστεγη εδώ κι εκεί

και ψάχνει να σε βρει.

Να σου διηγηθεί τα γεγονότα.