Γυναικοκτονία: ας το παραδεχτούμε

 

 

Ανθρωποκτονία είναι ο φόνος ανθρώπου από άνθρωπο. Αυτό πια το ξέρουμε όλοι. Υπάρχει ωστόσο μια ορολογία που διακρίνει την ανθρωποκτονία σε διάφορες κατηγορίες, όπως ανθρωποκτονία από πρόθεση, ανθρωποκτονία από αμέλεια, ανθρωποκτονία σε ψυχικό βρασμό, ανθρωποκτονία λόγω ψυχολογικής διαταραχής κλπ

 

Και άλλες παραλλαγές:

 

Βρεφοκτονία, παιδοκτονία (ένας γονέας αφαιρεί τη ζωή του παιδιού του).

Μητροκτονία, (άτομο που δολοφονεί τη μητέρα του).

Πατροκτονία, (ο φόνος του πατέρα από το  παιδί του).

Αδελφοκτονία (η δολοφονία ενός βιολογικού αδελφού ή αδελφής).

 

Όλα αυτά είναι φόνοι, όμως έχουν ένα ειδικό όνομα, επειδή είναι φόνοι που αγγίζουν το παράλογο. Ανήκουν ωστόσο στην ευρύτερη ομάδα με την ονομασία: ανθρωποκτονία.

 

Στην ίδια ομάδα ανήκει και η γυναικοκτονία. Ανθρωποκτονία είναι βέβαια και αυτή, αλλά έχει κάποια ειδικά χαρακτηριστικά: ο σύζυγος, ο σύντροφος, ο φίλος σκοτώνει τη γυναίκα που θεωρεί ιδιοκτησία του και αυτό είναι το παράλογο.

 

Θα μου πείτε, καλά, αντίστοιχες ανδροκτονίες δεν έχουμε;

 

Έχουμε.

 

Τα στοιχεία των Ηνωμένων Εθνών δείχνουν ότι γενικά οι γυναίκες διαπράττουν περίπου το 10% των συνολικών ανθρωποκτονιών παγκοσμίως. Τα θύματά τους είναι συνήθως άτομα από το στενό οικογενειακό ή φιλικό τους περιβάλλον (όπως σύντροφοι ή σύζυγοι).

 

Σε αντίθεση με τους άνδρες, οι οποίοι συχνά σκοτώνουν με κίνητρα που σχετίζονται με τον έλεγχο, την κτητικότητα, το κοινό έγκλημα ή τον ανταγωνισμό, οι γυναίκες εγκληματούν κυρίως μέσα στο οικογενειακό πλαίσιο. Η πλειονότητα των γυναικών που σκοτώνουν τον ερωτικό τους σύντροφο το κάνει ως έσχατη λύση άμυνας μετά από χρόνια σωματική, ψυχολογική ή σεξουαλική βία.

 

Πολλές γυναίκες οδηγούνται επίσης στο έγκλημα, όταν αντιληφθούν ότι ο κακοποιητικός σύντροφος στρέφεται με βίαιο ή σεξουαλικό τρόπο εναντίον των παιδιών τους.

 

Υπάρχουν βέβαια και άλλες αιτίες για τη γυναικεία εγκληματικότητα, όπως οι ψυχικές διαταραχές, η βαριά επιλόχεια κατάθλιψη (στις βρεφοκτονίες), ακραίο κοινωνικό/οικονομικό αδιέξοδο, εκδίκηση ή συναισθηματική φόρτιση, όπως έπειτα από μια έντονη αποκάλυψη π.χ. προδοσία ή εγκατάλειψη, αν και αυτό το κίνητρο εμφανίζεται στατιστικά πολύ συχνότερα στους άνδρες.

(Οι πληροφορίες από την ΑΙ).

 

Υπάρχουν λοιπόν και οι ανδροκτονίες. Αλλά το ποσοστό τους σε σύγκριση με τις γυναικοκτονίες είναι τόσο χαμηλό που δεν αξίζει να κάνουμε καμιά σύγκριση.

 

Αντίθετα οι γυναικοκτονίες είναι πολύ συχνό φαινόμενο και όχι σημερινό. Υπήρχε από πάντα, από τότε που ο άνδρας ένιωσε ότι είναι το αφεντικό και η γυναίκα είναι κτήμα του.

 

(Θυμηθείτε το γνωστό ηπειρώτικο τραγούδι: Ο Μενούς Αγάς έσφαξε τη γυναίκα του, γιατί κάποιος του είπε ότι τη συνάντησε στη βρύση κι εκείνη τού έπλυνε το μαντίλι).

 

Σήμερα η γυναίκα απαιτεί ισοτιμία με τον άνδρα και επομένως η ιδέα ότι είναι κτήμα του έχει απορριφθεί στις σύγχρονες κοινωνίες.

 

Μερικοί άνδρες όμως δεν μπορούν ακόμα να το χωνέψουν αυτό. Και σε ακραίες περιπτώσεις φτάνουν στον φόνο της συντρόφου τους, επειδή εξακολουθούν να πιστεύουν ότι είναι ιδιοκτησία τους.

 

Αυτό το είδος της ανθρωποκτονίας απέχτησε στις μέρες μας όνομα: λέγεται γυναικοκτονία.

 

Δεν είναι γυναικοκτονία να σκοτώσει κάποιος μια γυναίκα σε τροχαίο. Δεν είναι γυναικοκτονία να τη σκοτώσει σε ώρα ληστείας. Δεν είναι γυναικοκτονία να τη σκοτώσει σε τρομοκρατική ενέργεια (αυτή ειδικά η ανθρωποκτονία έχει τα δικά της διαφορετικά γνωρίσματα), δεν είναι γυναικοκτονία να τη σκοτώσει, αν είναι διαταραγμένος και πυροβολεί ή μαχαιρώνει όποιον βρει στον δρόμο του, δεν είναι γυναικοκτονία να τη σκοτώσει κατά την διάρκεια οικονομικής συναλλαγής (νόμιμης ή παράνομης), δεν είναι γυναικοκτονία να τη σκοτώσει, αν εκείνη τον εκβιάζει ότι θα αποκαλύψει κάποιο μυστικό του, δεν είναι γυναικοκτονία, αν σκοτώσει την κλέφτρα που μπήκε στο σπίτι του για να τον κλέψει (πολύ σπάνιο αυτό) ή αν η γειτόνισσά του έχει επεκτείνει τα όρια του κήπου της εις βάρος του δικού του κι αυτό τον έχει κάνει έξαλλο.

 

Γυναικοκτονία είναι να σκοτώσει ο άνδρας την σύντροφό του, επειδή τη θεωρεί κτήμα του, άρα αυτή δεν έχει δικαίωμα να τον εγκαταλείψει ή να αντισταθεί στις επιθετικές του διαθέσεις ή να ερωτευτεί κάποιον άλλον.

 

Ο όρος δεν έχει καμιά σχέση με τη woke ατζέντα και όλες αυτές τις παλαβές που τον χρησιμοποιούν κατά κόρον.

Πιστός λύκος

 

Με ακολουθείς.

Με ακολουθείς σαν το πιστό σκυλί.

Με παγιδεύεις.

Νομίζω ότι ένα πιστό σκυλί

με ακολουθεί.

Νομίζω ότι με ακολουθεί,

γιατί του αρέσω,

γιατί με έχει μέσα στο μυαλό του,

γιατί με αγαπά.

 

Με ακολουθείς

και με παγιδεύεις

με την αόρατη παγίδα σου.

 

Αλλά δεν είσαι πιστό σκυλί,

είσαι λύκος.

 

Αγάπησα έναν λύκο

που υποκρίνεται

το πιστό σκυλί.

Που απολαμβάνει την αγαθοσύνη μου.

 

Σου σφυράω

κι έρχεσαι

και λέω μέσα μου:

Για δες,

έχω ένα πιστό σκυλί,

πόσο μ’ αγαπάει αυτό

το πιστό σκυλί!

 

Όμως, αν γυρίσω,

αν πάω να σε πλησιάσω,

εσύ απομακρύνεσαι,

κρύβεσαι μες στις φυλλωσιές.

Δεν θέλεις χάδια,

δεν θέλεις να σ’ αγγίξω,

λύκε,

πιστέ μου λύκε.

 

Έχω ένα πιστό σκυλί.

Λάθος,

έχω ένα πιστό λύκο.

Αγαπά τη μυρωδιά μου.

Θα ήθελε ίσως να με κατασπαράξει.

Μπορεί και να το κάνει

κάποια στιγμή,

όταν εγώ ανύποπτη

γυρίσω για να τον κοιτάξω.

 

Ήδη μου έχει φάει το ένα χέρι

και κάποια μέρα

θα με φάει ολόκληρη.

 

Κι εγώ σε αγαπώ,

εγώ σε συγχωρώ,

πιστέ μου λύκε.

 

Υπάρχω ακόμα

 

Υπάρχω ακόμα,

αν και δεν βλέπω

το λόγο.

Τραπεζούντα, Τουρκία (Ταξιδεύοντας στο εξωτερικό)

 

 

 

Όταν ήμουν φοιτήτρια και μελετούσα Βυζαντινή Ιστορία, έμαθα και για την ύπαρξη της Αυτοκρατορίας της Τραπεζούντας που ίδρυσαν οι Κομνηνοί, όταν οι Φράγκοι άλωσαν την Κωνσταντινούπολη.

 

Μικρή ακόμα και αρκετά αδαής φαντάστηκα αυτή την Αυτοκρατορία ως ένα μέρος μυθικό, μαγικό, εξωτικό που συνέχιζε τη βυζαντινή παράδοση κάπου, σε μια περιοχή μακριά από την Βασιλεύουσα και σε μια εποχή που γινόταν ανάστα ο Κύριος στα μέρη μας.

 

Φράγκοι είχαν καταλάβει την Πόλη και το μεγαλύτερο μέρος του ελλαδικού χώρου, κάπου στην Ήπειρο πάλευε το ελληνικό Δεσποτάτο της Ηπείρου, στη βόρεια Μικρά Ασία είχε δημιουργηθεί η λεγόμενη Αυτοκρατορία της Νίκαιας, βυζαντινή και αυτή, και κάπου μακριά βασίλευαν οι Κομνηνοί στην Αυτοκρατορία της Τραπεζούντας.

 

Κάτι με μάγευε σ’ αυτήν την μακρινή Αυτοκρατορία που διατηρούσε τη βυζαντινή παράδοση, την ορθοδοξία και την ελληνική γλώσσα. Αλλά ποτέ, ποτέ δεν φαντάστηκα ότι θα ερχόταν η μέρα που θα πήγαινα να τη δω από κοντά.

 

Ας είναι καλά η φίλη μου η Πέπη που κάθε τόσο με ξεσήκωνε για ταξίδια σε ασυνήθιστα μέρη.

 

Έτσι βρέθηκα στην Τραπεζούντα, την πρωτεύουσα εκείνης της μυθικής βυζαντινής Αυτοκρατορίας, πολλές δεκαετίες μετά από τις σπουδές μου στο Πανεπιστήμιο. Μια τουρκική πλέον πόλη. Αλλά ήταν η Τραπεζούντα και αυτό μου ήταν αρκετό.

 

Οι Κομνηνοί είχαν μάλιστα ιδρύσει και μια εκκλησία στο όνομα της Αγίας Σοφίας, κάτι που ήθελε να δηλώσει ότι κάπου αλλού, εκτός Βασιλεύουσας, η Αυτοκρατορία συνεχιζόταν αδιατάρακτη. Κτίστηκε επί της βασιλείας του Μανουήλ Α' μεταξύ των ετών 1238 και 1263. Μετά την κατάκτηση των Οθωμανών έχει περάσει των παθών της τον τάραχο: πότε γίνεται τζαμί, πότε μουσείο, πότε κρύβονται οι τοιχογραφίες της, πότε φανερώνονται. Υπάρχει όμως. Αυτό έχει σημασία. Υπάρχει.

 

Στη διάρκεια του ταξιδιού θυμάμαι που κοίταζα μαγεμένη τον Πόντο, τον Εύξεινο Πόντο (ποτέ δεν τον ονομάζω Μαύρη Θάλασσα), και σκεφτόμουν πόσο μακρά ιστορία έχουν αυτά τα νερά και πόσο ευτυχής ήμουν που τα έβλεπα με τα μάτια μου.

 

Το ταξίδι περιελάμβανε και επίσκεψη στη Μονή της Παναγίας Σουμελά ( μου βγήκε η ψυχή να ανέβω ως εκεί πάνω) και μετά περάσαμε από τις ελληνικές πολιτείες που βρίσκονταν στα παράλια του Πόντου: Αμισός (σημερινή Σαμψούντα) και Σινώπη, αρχαίες πόλεις που για αιώνες ήταν ελληνικές, αλλά πια δεν είναι.

 

Λίγο πιο μέσα, στην ιστορική περιοχή της Παφλαγονίας, επισκεφτήκαμε και τη Σαφράμπολη. Το βυζαντινό της όνομα ήταν Θεοδωρούπολη.

Στη διαδρομή μας είδαμε από μακριά και μια δυο χριστιανικές εκκλησίες που είχαν γίνει μουσεία ή τζαμιά ή αποθήκες, δεν ξέρω ακριβώς.

 

Καταλήξαμε στην Κωνσταντινούπολη, μια τουρκική μεγαλούπολη που υποφέρει από το αόρατο βάρος είκοσι δύο  ελληνικών αιώνων.

(Στις φωτογραφίες: Η Αγία Σοφία Τραπεζούντας και τοιχογραφία του ναού).