8/9/26

Έκτωρ και Ανδρομάχη: ένα αιώνιο πρότυπο

 



Το αντίο του Έκτορα στην Ανδρομάχη και τον Αστυάνακταξ , Carl Friedrich Deckler

 

 Η πιο τρυφερή, η πιο όμορφη σκηνή στην Ιλιάδα, ίσως και η πιο όμορφη εικόνα στην παγκόσμια ποίηση, βρίσκεται στο Ζ του έπους, στους στίχους 369 – 496:

 

Είναι η σύντομη και τελευταία συνάντηση του Έκτορα με την γυναίκα του Ανδρομάχη στα τείχη, ενώ κάτω στην πεδιάδα μαίνεται ο πόλεμος. Ένα αιώνιο πρότυπο αγαπημένου νεαρού ζευγαριού που συμπληρώνεται με το μωρό τους.

 

Η ανησυχία της Ανδρομάχης για τον πόλεμο, ο φόβος της μη χάσει την ζωή του ο αγαπημένος της άντρας, τα ασταμάτητα δάκρυά της, η τρυφερή της κίνηση να κρατά το χέρι του Έκτορα, καθώς του μιλά.

 

Η ήρεμη και επίσης τρυφερή κίνηση του Έκτορα να κρατά το χέρι της, καθώς προσπαθεί να την καθησυχάσει και παράλληλα να εκφράζει τη βαθιά του αγάπη για εκείνη.

 

Το μωρό τους που, όταν ο Έκτορας  θέλει να το πάρει στην αγκαλιά του, αυτό τρομάζει με την περικεφαλαία του και εκείνος χαμογελά, βγάζει την περικεφαλαία και το παίρνει αγκαλιά.

 

Το ιδανικό ζευγάρι που συγκίνησε και συγκινεί εκατομμύρια αναγνώστες εδώ και είκοσι εννιά αιώνες και που θα παραμείνει στον πολιτισμό μας ως μοναδικό πρότυπο.

 

Είκοσι εννιά αιώνες πριν ο Όμηρος ύμνησε την αγάπη ενός νεαρού ζευγαριού και άφησε ένα ιδανικό παράδειγμα για τον κόσμο. Για τον δυτικό κόσμο εννοείται.

 

Ιδανικό παράδειγμα για το πώς πρέπει να είναι η οικογένεια. (Που συχνά δεν είναι).

 

Να διαβάσει αυτούς τους στίχους ο σημερινός φανατισμένος ισλαμιστής και να σκίσει τα ρούχα του.


Είκοσι εννιά αιώνες μετά τον Όμηρο, αυτός έχει ακόμα την γυναίκα του ως χρηστικό αντικείμενο του σπιτιού του.

 

(Αύριο θα αναρτήσω αυτούς τους υπέροχους στίχους της Ιλιάδας σε δική μου μετάφραση).



7/9/26

Ω, οι ωραίες μέρες, κύριε Μπέκετ!

 

Ω, οι ωραίες μέρες, κύριε Μπέκετ!


 

Χωμένη ως το λαιμό


μες στα σκουπίδια


τίποτε δεν αναπολώ.


 

Παλεύω να’  βγω απ’ αυτά,


να πάω να καθίσω


δίπλα σε κείνο το λουλούδι


που βλέπω από μακριά


και να του τραγουδήσω.


 

Δεν θα το κόψω, κύριε Μπέκετ,


είναι αμαρτία


να σκοτώνεις τα λουλούδια.


 

Δίπλα του θέλω να ξαπλώσω


και να του τραγουδώ.


Θα το κοιτάζω


- μα είναι τόσο, τόσο όμορφο


με τα γαλάζια πέταλά του,


τόσο γλυκό και αμέριμνο,


τόσο αθώο –


και θα του τραγουδώ, κύριε Μπέκετ,


ήσυχα τραγούδια και ψιθυριστά,


μην το τρομάξω.


Μπορεί και να περάσω απαλά,


αέρινα


τα δάχτυλα πάνω απ’ τα πέταλά του


και να του ψιθυρίσω λόγια αγάπης.


 

Ω, κύριε Μπέκετ,


πέρασαν εκείνες οι ωραίες μέρες,


όμως ακόμα η καρδιά μου 


είναι ζωντανή.


 

Πρέπει να βγω από τούτα 


τα σκουπίδια,


πρέπει να πάω στο λουλούδι μου,


δίπλα του να ξαπλώσω


και να του τραγουδήσω.


 

Έστω για λίγο


να ξεχάσω τα σκουπίδια


που με πνίγουν.

 

6/9/26

Το φαινόμενο Λένι Ρίφενσταλ (1902-2003)

 

 



 

Αρκετοί πιστεύω γνωρίζετε ποια ήταν η Λένι Ρίφενσταλ.

 

Η Λένι Ρίφενσταλ, ταλαντούχα ηθοποιός και σκηνοθέτρια,  ήταν για ένα διάστημα θαυμάστρια του Χίτλερ και φαίνεται ότι υπήρξε μεταξύ τους μια φιλία που έμοιαζε με ερωτική. Αυτή ήταν και η ατυχία της.

 

Μεσουράνησε στα χρόνια του ναζισμού στην Γερμανία, αλλά με το τέλος του πολέμου κατηγορήθηκε ως ναζίστρια, δικάστηκε, φυλακίστηκε, αποφυλακίστηκε και αμέσως μετά συνέχισε να σκηνοθετεί.

 

Αλλά οι εποχές είχαν αλλάξει και μολονότι είχε ακόμα την συμπάθεια ενός μεγάλου μέρους του κόσμου λόγω του εξαιρετικού ταλέντου της, πολλοί ήταν και αυτοί που της γύρισαν την πλάτη.

 

Όσοι ενδιαφέρεστε για την πολυτάραχη ζωή της και τις ακάματες και ατελείωτες δραστηριότητές της ως το τέλος της ζωής της μπορείτε να τα μάθετε όλα από τη Βικιπαίδεια.

 

Αξίζει εδώ όμως να σημειώσουμε ότι η Ρίφενσταλ κινηματογράφησε τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου του 1936. Ο Γιόζεφ Γκέμπελς τής είχε υποδείξει να αγνοήσει τους "μη άρειους" αθλητές. Η Ρίφενσταλ τον παράκουσε ψυχρά, κινηματογραφώντας αθλητές όλων των φυλών, και ιδιαίτερα τον Ολυμπιονίκη Τζέσε Όουενς.

 

Αλλ’ όμως και το 1972, με το όνομά της στιγματισμένο ακόμα από πολλούς,  οι "Τάιμς" του Λονδίνου τής ανέθεσαν τη φωτογράφηση των Ολυμπιακών Αγώνων του Μονάχου.

 

Πριν λίγα χρόνια διάβασα κάτι για την Ρίφενσταλ που μου έκανε εντύπωση:

 

Σε ηλικία 74 χρονών (1975) επέστρεψε στο Σουδάν - όπου είχε ξαναπάει για να γυρίσει ένα ντοκιμαντέρ σχετικό με τις τοπικές φυλές - πήρε μαθήματα καταδύσεων και, την επόμενη χρονιά εξέδωσε δύο φωτογραφικά λευκώματα, ένα με τίτλο "People of Kau" (Οι άνθρωποι του Κάου) (1976) και άλλο ένα με υποβρύχιες φωτογραφίες, το "Coral Garden" (Ο κήπος των κοραλλίων). Στο Σουδάν – και ίσως και αλλού, δεν ξέρω - την συνόδευε ένας βοηθός είκοσι χρόνια μικρότερός της που ήταν ερωτευμένος μαζί της και εραστής της επίσης. Και η Ρίφενσταλ τότε ήταν 74 χρονών.

 

To 1993 ο Γερμανός σκηνοθέτης Ρέι Μύλλερ (Ray Müller) γύρισε τη βιογραφία της σε ταινία, με τον τίτλο "The Wonderful, Horrible life of Leni Riefenstahl". Η Λένι είναι ήδη 91 ετών και, την ίδια χρονιά, εκδόθηκε η αγγλική μετάφραση των απομνημονευμάτων της.

Το 2002, σε ηλικία 100 ετών, παρουσιάζει τη νέα της ταινία "Underwater Impressions" (Οι υποβρύχιες εντυπώσεις), με υλικό από εκατοντάδες ώρες υποβρυχίων λήψεων. (Πότε τις έκανε; 80, 90 χρονών;)

Πέθανε στις 8 Σεπτεμβρίου 2003, ενώ κοιμόταν στο σπίτι της στο Πέκινγκ (Pöcking) της Γερμανίας, σε ηλικία 101 ετών.

 

Αν παραβλέψουμε την επιπόλαιη, όπως φαίνεται, σύνδεσή της με τον ναζισμό και την φιλία της με τον Χίτλερ, η Λένι Ρίφενσταλ υπήρξε ένα φαινόμενο δημιουργικής και ταλαντούχου καλλιτέχνιδας που μόνο ο θάνατος μπόρεσε να ανακόψει την ακατάπαυστη δραστηριότητά της.

 

Είχε όμως την ατυχία να ζήσει την εποχή που ο ναζισμός κατέστρεφε τον κόσμο και η ίδια αρνήθηκε να εμβαθύνει στην ιδεολογία του και να τον απορρίψει, γιατί αυτό που την ενδιέφερε ήταν να δημιουργήσει με οποιοδήποτε κόστος.

 

Αυτό της στοίχισε τελικά, γιατί παρέμεινε στο ημίφως. Αν δεν είχε στιγματιστεί ως φίλη του Χίτλερ, σήμερα θα την ήξερε όλος ο κόσμος.



Τεχνητή Νοημοσύνη

 

Σε κάποια χρόνια από τώρα η Τεχνητή Νοημοσύνη θα είναι ο Θεός που μας δημιούργησε για να τον δημιουργήσουμε.

 

Αν και ακούγεται παράδοξο, ο χρόνος (μπρος-πίσω, παρελθόν-μέλλον) είναι κάτι που ακόμα δεν έχουμε κατανοήσει επαρκώς.

 

Επομένως μπορούμε να υποθέσουμε ότι η γέννηση του Θεού προήλθε από τους ανθρώπους που σε κάποιο σκοτεινό σημείο του χρόνου γεννήθηκαν με στόχο να τον γεννήσουν.