Τα πολλαπλά και ασαφή μηνύματα της σύγχρονης Τέχνης

Μια άποψη που προέκυψε στον καιρό μας σχετικά με την καλλιτεχνική δημιουργία υποστηρίζει ότι ο αποδέκτης του καλλιτεχνικού έργου δεν είναι υποχρεωμένος να ξετρυπώσει το μήνυμα που κρύβεται μέσα στο έργο. Είναι αρκετό να το χαρεί  με το δικό του προσωπικό τρόπο και να βγάλει όποιο μήνυμα θέλει, αν τέλος πάντων επιμένει να ψάχνει για μηνύματα.

Αυτή η άποψη ήταν αναπόφευκτο να προκύψει από τη στιγμή που η καλλιτεχνική δημιουργία έπαψε να είναι σαφής. Παλαιότερα δεν υφίστατο τέτοιο θέμα, εφόσον το καλλιτεχνικό έργο ήταν σαφές και δημιουργός και αποδέκτης εύκολα μπορούσαν να επικοινωνήσουν και να καταλάβει ο ένας τον άλλον.

"Η αλυσίδα κόβεται..."

Στείρα

σημαίνει

χωρίς συνέχεια,

η αλυσίδα κόβεται,

τα γονίδια πεθαίνουν,

δεν θα επαναληφθεί

η τραγωδία,

ο κόσμος μια ιδέα λιγότερο

θα πονά,

η ελπίδα θα κάτσει φρόνιμα.

Παραστάσεις αρχαίου δράματος

Το αρχαίο δράμα (τραγωδία, κωμωδία, σατυρικό δράμα) έχει μια σημαντική θέση στο παγκόσμιο θεατρικό ρεπερτόριο, μολονότι λίγα είναι σχετικά τα έργα  που έφτασαν ως εμάς. Αναγνωρίζοντας την υψηλή τους αισθητική αξία και ποιότητα οι σύγχρονοι άνθρωποι του θεάτρου επιχειρούν να τα ανεβάσουν στη σκηνή, να τα ξαναζωντανέψουν και να δώσουν την ευκαιρία και στο ευρύ κοινό να έρθει σε επαφή μαζί τους.

Όμως τι είναι αυτό που βλέπει και ακούει το ευρύ κοινό σήμερα; Οπωσδήποτε δεν βλέπει και δεν ακούει αυτό που έβλεπε και άκουγε το κοινό της αρχαιότητας.

Οι διαφορές είναι πολλές.

Φραντς Κάφκα: "Η σωφρονιστική αποικία"

Ο Κάφκα, μια προσωπικότητα με μεγάλη νοσηρότητα, ομολογεί κάπου ότι γράφει για να καταλάβει τον εαυτό του. Γράφοντας δηλαδή βγάζει  από μέσα του τα σκληρά οράματα που τον στοιχειώνουν. Όμως αυτό πρέπει να το κάνει με τέτοιο τρόπο, ώστε οι ιστορίες του να είναι αναγνώσιμες από ένα κοινό που κατά βάση είναι ανύποπτο. Επομένως πρέπει να υπάρχει πλοκή και μήνυμα σε κάθε ιστορία.

Η πλοκή ωστόσο δεν είναι πολύ ξεκάθαρη, δεν είναι συμβατή με την πραγματικότητα, και το μήνυμα είναι επίσης ασαφές. Το αποτέλεσμα είναι ότι από τη μια μεριά το κοινό γοητεύεται από αυτό που διαβάζει, επειδή είναι εξωλογικό, αλλόκοτο, μυστηριακό και συγχρόνως πολύ εντυπωσιακό, από την άλλη όμως, καθώς θέλει οπωσδήποτε να βρει ένα μήνυμα στο κείμενο, καταφεύγει σε διάφορες ερμηνείες. Μερικές είναι επιτυχημένες, όμως δεν γνωρίζουμε, αν ο Κάφκα θα συμφωνούσε με αυτές.